Çevik Olmak ve Agile Proje Yönetimi

1. Çevik proje yönetİmİ ne demektir?

Agile Proje Yönetimi, yazılımda önde gelen 17 mühendisin başarısızlıkla sonlanan müşteri projelerine dur demek için oluşturdukları bir çerçevedir. Agile/çevik proje yönetimini tanıtmak için yayınlanan Agile bildirisi, 4 satırlık bir manifesto ve 12 prensipten ibarettir.

İngilizce “Agile” kelimesi türkçede çevik demektir.  Artık bu çerçeveyi “agile-çevik yazılım yönetimi” diye kısıtlamak yerine çevik – agile yönetim prensipleri ya da çevik olma yöntemleri diye anmak daha anlamlı olacaktır. Artık yazılım dışında, üretim, perakende vb sektörlerde de kullanılan bu çerçeve bireylerin kendi kişisel yaşamını bile organize etmesine yardımcı olmaktadır. Çünkü değişime açık olmak, yeni ihtiyaçlar doğdukça elimizdeki işleri yeniden organize etmek, yaptığımız işlerde vaktimizi nasıl yöneteceğimizi bilmek hepimiz için bir ihtiyaçtır.

AgIle manifestosu nedir?

4 satırdan oluşan bir manifesto ile 17 yazılım mühendisi yeni bir bakış açısında anlaşmaya varırlar. Bu satırlar şöyledir:

Süreçler ve araçlardan ziyade bireyler ve etkileşimlere
Kapsamlı dökümantasyondan ziyade çalışan yazılıma
Sözleşme pazarlıklarından ziyade müşteri ile işbirliğine
Bir plana bağlı kalmaktan ziyade değişime karşılık vermeye
değer vermeye kanaat getirdik.

Kaynak: https://agilemanifesto.org/iso/tr/manifesto.html

Bu satırlarda sağ taraftaki değerlere sol taraftakilerden daha fazla önem vereceklerini bildirirler. Bu konuda bir fikir birliği sağlanmadan önce sol taraftaki değerlere yani uzun ve katı çerçeveli süreçlere, sayfalarca uzunlukta ve her geçen gün içeriği eskiyen dokümanlara, imzalanmış ve geri dönüşü yokmuş gibi görülen müşteri anlaşmalarına duyulan saygı gereğinden fazlaydı. Değişimi yakalamamızı geciktiren bu prensiplerden uzaklaşılmasına karar verildi. Böylece isim babalığını Martin Fowler’ın yaptığı Agile (Çevik) yazılım yönetiminde bir anlaşma sağlandı.

AgIle değerleri ya da agIle prensipleri nelerdir?

Aşağıdaki 12 adet prensip, manifestoda belirtilen değerlere sahip çıkarken bize yol gösterir:

  1. En önemli önceliğimiz değer sağlayan yazılımın erken ve devamlı teslimiyle müşterileri memnun etmektir.
  2. Değişen gereksinimler, yazılım sürecinin son aşamalarında bile kabul edilmelidir. Çevik süreçlerle değişimi zamanında yakalamak, müşteriye rekabet avantajı kazandırır.
  3. Çalışan yazılım, tercihen kısa zaman aralıkları belirlenerek -birkaç haftada ya da birkaç ayda bir- düzenli olarak müşteriye sunulmalıdır. (Bu etkinliklere showcase deniyor, belki Türkçe’de deneme günü diyebiliriz. İç ve/veya dış müşterinin çalışan yazılımı deneyerek geri bildirim vermesi, yazılımda ilerlemeden erken fikir beyan edebilme sağlar.)
  4. İş süreçlerinin sahipleri ve yazılımcılar proje boyunca her gün birlikte çalışmalıdırlar. (İş ve yazılım ekibinin ayrıca bir arada oturması ve iş çıkarması işlerin hatasını azaltırken, motivasyon ve hızı da artırıyor.)
  5. Projelerin temelinde motive olmuş bireyler yer almalıdır. Ekip üyelerine ihtiyaçları olan ortam ve destek sağlanmalı, işi başaracakları konusunda güven duyulmalıdır.
  6. Bir yazılım takımında bilgi alışverişinin en verimli ve etkin yöntemi yüzyüze iletişimdir. (Her gün daily stand up (günlük ayakta durarak yapılan konuşmalar) yapmak da Scrum’da kullanılan ayrı bir yüzyüze iletişim yöntemi.)
  7. Çalışan yazılım ilerlemenin birincil ölçütüdür.
  8. Çevik süreçler sürdürülebilir geliştirmeyi teşvik etmektedir. Sponsorlar, yazılımcılar ve kullanıcılar sabit tempoyu sürekli devam ettirebilmelidir.
  9. Teknik mükemmeliyet ve iyi tasarım konusundaki sürekli özen çevikliği artırır. (Çalışanlar arasında bilgi paylaşımını tetikleyen birçok farklı yöntem kullanılıyor.)
  10. Sadelik, yapılmasına gerek olmayan işlerin mümkün olduğunca arttırılması sanatı, olmazsa olmazlardandır.
  11. En iyi mimariler, gereksinimler ve tasarımlar kendi kendini örgütleyen takımlardan ortaya çıkar.
  12. Takım, düzenli aralıklarla nasıl daha etkili ve verimli olabileceğinin üzerinde düşünür ve davranışlarını buna göre ayarlar ve düzenler.

Kaynak: https://agilemanifesto.org/iso/tr/principles.html

2. AgIle vs. Waterfall arasındaki farklar nelerdir?
Waterfall proje yönetimi ile AgIle arasındaki farklar nelerdir?

Waterfall (Şelale modeli) proje yönetimi iş birimlerinin birbirinden ayrık çalıştığı ve ayrı çıktılar ürettiği bir model iken Çevik proje yönetiminde daha yakın hatta birlikte çalışan bir ekip yapısı önerir.

Waterfall projelerde ayrık ekiplerin çıktılarını şelale gibi diğer ekibe iş teslimini yapar. Bu iş teslimi veri kaybına ve proje gidişatında hız / momentum kaybına yol açar.

Agile (çevik) proje yönetimi ekiplerin daha az doküman hazırlamasına  yüz yüze iletişime ağırlık vermesine ortam sağlar.

Proje üçgenleri de her iki yöntemde farklılık gösterir.

Waterfall proje yönetiminde kapsam sabittir, kaynak ile zaman esnektir. Kapsama değişmez bir kaide gibi sadık kalmaya çalışırken değişmesi gerekenler göz ardı edilir. Sabit ve sözü verilmiş kapsam yetiştirilmeye çalışılırken kaynak sürekli artar ve teslim süresi gittikçe uzar.

Çevik proje yönetiminde ise kapsam esnek, kaynak ve zaman sabittir. Kapsamın değişebileceğini hem yazılımcı hem müşteri kabul eder. Önemli olan bu ürünle pazara sunulmak istenen değerdir. Müşteriye bahsedilen tarihte teslim yapılır ve teslim edilen ürün için müşteri sürekli bilgilendirilir. Karar sürecinin içinde tutulur. Kaynak ilk günden itibaren sabit tutularak ekibin bilgi dağarcığı gittikçe genişler ve verimliliği artar.

Bu konuda birebir karşılaştırmayı eğitimlerimizde çok detaylı yapıyoruz.

AgIle çerçevesini uygulamanın faydaları nelerdir?

Yaptıkları projelerde çevik proje yönetiminin faydalarını sürekli ölçen bir kurum şu sonuçları elde etmiştir:

  • Daha mutlu ve motive ekip üyeleri
  • Verimlilikte artış
  • Ürünü / hizmeti daha erken pazara sürme
  • Hatalarda eksilme

Bunların yanı sıra aşağıdaki faydalar da göze çarpar:
En bilgili ve motive ekibi kurup sıkça pazara ürün çıkarmanızı sağlaması sayesinde, çevik yönetim biçimi rekabet avantajı sağlamaktadır. Bu da sektörünüzde önde gelen bir firma haline gelmenizin önünü açar.

Ekibi sürekli motive tutabilmek için eğitim ve gelişim anlamında çalışanlar sürekli desteklenir. Bu sayede ekip, son nesil teknoloji, araç ve bilgi seviyesini koruma konusunda destek alır. Bu gibi yüksek donanımlı ekiplerde daha kaliteli ürünler üretilir ve hem son müşteri, hem ürün sahibi hem de ürünü geliştiren ekip daha mutlu olur.

3. AgIle ile scrum ve kanban arasındaki farklar nelerdir?
AgIle metodolojisi mi AgIle çerçevesi mi?

Agile (çevik) bildirisi bir çeşit çerçeve, kafa yapısı ya da davranış biçimi olarak düşünülebilir. Belli bir süreç ya da kurallar bütünü olmadığı için metodoloji değildir.

Çevik yönetim, “sürekli üret, sıkça pazara çık, sıkça kaybet, sonucunda da hızlı öğren ve çok geliş” prensiplerini merkeze alması ile tam bir araç sunmasa da belli bir bilinçte kültür oluşturmamızı sağlar.

Spotify firması %100 çevik proje yönetimini uygulayan bir firma olarak kurulmuştur. Her biriminde her gün çevik prensipler ile çalışılır. Uyguladıkları metod her birimde farklı olabilir ve bu metod sürekli gelişerek değişebilir. Önemli olan merkezindeki prensiplerin ortak olmasıdır.

Agile Proje Yönetimi, önerdiği kültür ile şu metodojileri bir şemsiye gibi tek çatı altında toplar: Kanban, Scrum, Extreme Programming vb..

Scrum metodolojisi nedir?

Scrum, özünde çevik yönetim prensiplerini uygulayan, ancak bildirinin çok öncesinde oluşturulmuş, birçok farklı ritüelin birleşimi olan bir metodolojidir. Sprint planlama (bir ya da bir kaç haftalık dilimde yapılacak işlerin planlamasına denir. Sprint sonunda yapılan işlerin gözden geçirilmesine Sprint Review denir. Tekrarlı (iteratif) ürün geliştirme yöntemini uygular.

Scrum ekiplerinde roller belirlenmiştir, ancak bir kişi birden fazla rol üstlenebilir. Scrum ile ilgili detaylı bilgileri şu siteden öğrenebilirsiniz. Detaylı türkçe bilgi almak için Makers Türkiye eğitimlerine katılabilirsiniz.

Kanban metodolojisi nedir?

Kanban metodolojisinde Sprint gibi belli dilimlerde yapılacak işler belirlenmez, bir akış oluşturulur ve önceliğine göre işler geliştirmeye alınır. Agile prensiplerini uyguladığı için Scrum ile benzer birçok yanı vardır. Hatta Scrum ile Kanban yöntemleri birlikte de kullanılabilir.

Agile prensiplerini uyguladıkça hangi metodu kullanıdığımızın bir önemi yoktur, kurallar değişebilir, önemli olan Agile değerlerine sadık kalabilmektir.


Bonus: AgIle Proje yönetimi için hangi eğitimleri ve etkinlikleri takip edebilirim?
Agile konusunda firmalara eğitim veren birçok birey ve kuruluş vardır. İngilizce kaynaklar da oldukça fazladır. Bizim takip ettiğimiz kaynaklar şöyle:
Agile terimleri kütüphanesi (İngilizce)
Agile konferans videoları (İngilizce)
Webcast ve çeşitli kaynakça (İngilizce)
Agile Etkinliği – Agile Turkey Summit (Türkçe – İngilizce)
Agile Samurai kitabı (İngilizce)
Ayrıca Makers Türkiye olarak Agile Proje Yönetimi ile ilgili “Günlük işlerinizi Agile ile yönetmek” isimli 2 saatlik atölye çalışmamızı şu linkten inceleyebilir, sorularınız varsa bize ulaşabilirsiniz. 

4. AgIle dönüşüm nedir?

Yıllardır işleyen ve farklı prensiplerle ve metotlarla çalışan firmaların, sektörü ne olursa olsun, Agile dönüşümünü

Makers Türkiye Agile Kültür Dönüşümü Danışmanlığı
Kaynak: Being Agile Kitabı – Mario Moreira

tamamlaması yılları bulabilir. Çalışanlara belki birkaç haftada eğitimler ve iş sırasında uygulamalar ile ilk yetkinlikler kazandırılabilir. Ancak şirket genelinde ilgili sistem ve prosedürlerin benimsenmesi, oturtulması,

 

düzenli olarak şirketin kendi kültürüne yedirilerek evrilmesi aylar alacaktır. Hatta tüm yönetim ekibinin, değerlerin ve stratejinin Agile prensipleri ile paralel hale getirilmesi ve her çalışanda bunun bir bakış açısı (düşünmeden çevik davranabilme) olarak yerleşmesi yılları alabilir.

Mario Moreira, Being Agile adlı kitabında “çevik yöntemleri uygulamak” (Do Agile) ile “çevik olmak” (Be Agile) ile arasındaki farktan bahsediyor, çevik yöntemler ve organizasyon değişimi ile ilgileniyorsanız bu kitabı okumanızı tavsiye ediyoruz.

5. GLOBAL örnekler nelerdir?

Bahsettiğimiz gibi Spotify %100 Agile prensipleri etrafında oluşturulmuş bir organizasyona sahip. Bunun dışında

Makers Türkiye Agile Eğitimi
Agile eğitimini uygulamalı olarak veriyoruz.

prensiplerini uygulayan ama Scrum ya da Kanban gibi tek bir metoda sığmaya çalışmayan global birçok firma var. Bunlar genellikle e-ticaret, internet, üretim ve teknoloji sektörlerinde dünya devi olan global firmalardır: Amazon, Google, Yahoo, Paypal, Uber, ebay, Airbnb, Tesla, General Electric, Philips, Apple, İntel, Ericsson, Microsoft, Cisco, Citibank, Mastercard.

Bunların yanı sıra Türkiye’de de çevik yönetim biçimini kültürüne katmakta olan birçok firma vardır. Makers Türkiye olarak biz de bu alandaki deneyimlerimizi farklı uzunluktaki eğitimlerle hem bireylere hem firmalara sunuyoruz. Bizimle iletişime geçerek bilgi alabilirsiniz. 

Tüm işlerimizde ve hayatın her alanında çevik kalmak dileğiyle.

Yorum yap